Najstarszy dowód na użycie halucynogenów w peruwiańskich Andach

9 maja 2025, 10:29

Na długo zanim pojawiło się imperium Inków, na terenie dzisiejszego Peru istniała kultura Chavín. Jej przedstawiciele tworzyli wielkie kamienne budowle, znali metalurgię, udomowili lamy. Żyli w hierarchicznym społeczeństwie rolniczym, na czele którego stała niewielka elita. Teraz, dzięki pracy archeologów z Peru, Chile, Argentyny i USA dowiedzieliśmy się, że jednym z atrybutów władzy w kulturze Chavín był dostęp do środków halucynogennych. Uczeni znaleźli bowiem najstarsze bezpośrednie dowody używania halucynogenów w peruwiańskich Andach.



Turysta znalazł jedyną w swoim rodzaju prehistoryczną głowę byka z brązu

19 marca 2026, 18:15

Górskie wędrówki mogą przynieść niezapomniane wrażenia, a pewien turysta wędrujący po Serra de Tramuntana na Majorce może pochwalić się czymś absolutnie wyjątkowym. Mężczyzna znalazł prehistoryczną głowę byka wykonaną z brązu. Zabytek ma zaledwie 3 centymetry długości, nie dość więc, że jakimś cudem znalazca go zauważył, to jest to jedyna miniaturowa głowa byka, której losy są znane. Jest bardzo podobna do słynnych bous de Costitx, zauważył archeolog Jaume Deyà Miró.


© Kasuga

Nagroda Nobla dla zagranicznych rysowników mangi

22 maja 2007, 08:29

Japonia ustanowiła Międzynarodową Nagrodę Mangi (International MANGA Award), którą byliby honorowani zagraniczni twórcy. Chce w ten sposób promować swoją kulturę, a właściwie popkulturę.


Z matematyką na terrorystę

18 lutego 2009, 11:17

Zespół profesora Thomasa Gillespie z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles (UCLA) twierdzi, że opracował matematyczną metodę wyliczenia prawdopodobnego miejsca pobytu Osamy Bin Ladena.


Bycie śpiochem to dla surykatek tradycja

8 lipca 2010, 11:52

Lokalne tradycje nie są wyłącznie ludzką domeną. Po trwających dekadę badaniach surykatek (Suricata suricatta) dr Alex Thornton i zespół z Instytutu Zoologii Uniwersytetu w Cambridge odkryli, że niektóre grupy zawsze wstają rano później od innych populacji, a zwyczaj ten jest najwyraźniej przekazywany z pokolenia na pokolenie.


Kultury dziadków do orzechów

11 maja 2012, 15:25

Sąsiadujące grupy szympansów wolą różne sposoby rozbijania orzechów, choć żyją praktycznie w takim samym otoczeniu. Oznacza to, że tak jak i my, dzieląc przestrzeń i zasoby, są w stanie podchodzić do nich na swój sposób, tworząc unikatową kulturę.


Widoki z ojczystego kraju utrudniają mówienie w języku obcym

20 czerwca 2013, 11:54

Oglądanie zdjęć kojarzonych z domem i ojczystym krajem sprawia, że trudniej posługiwać się językiem obcym.


Nowa figurka z jaskini Wenus

23 lipca 2015, 12:34

Archeolodzy prof. Nicholas Conard i Maria Malina z Uniwersytetu w Tybindze odkryli dwa fragmenty figurki kobiety, która przypomina znalezioną w 2008 r. Wenus z jaskini Hohle Fels z Jury Szwabskiej.


Cywilizacja doliny Indusu samodzielnie udomowiła ryż

22 listopada 2016, 12:05

Uprawa ryżu w cywilizacji doliny Indusu rozpoczęła się znacznie wcześniej niż dotychczas sądzono. Roślinę tę prawdopodobnie udomowiano w tym samym czasie, co w Chinach


W Smyrnie odkryto popioły z Erupcji Minojskiej

2 lipca 2018, 12:05

Podczas wykopalisk w Izmirze (Smyrnie) archeolodzy dotarli do popiołów z wielkiej erupcji wulkanu Santorini (Erupcji Minojskiej) z 1600 r. p.n.e.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk